De kerken
Saint-Germain-des-Prés: het beschilderde schip en de oude toren
Wat schuilt er achter het concert op de Rive Gauche: een klokkentoren die rond 990 werd begonnen, een wijding in de 12e eeuw en een schip dat door Flandrin werd beschilderd.
Kies een datum ↗Kort antwoord
Saint-Germain-des-Prés begon in de 6e eeuw als abdijkerk van de benedictijnen. De klokkentoren, waaraan in 990 werd begonnen, is de enige van de drie oorspronkelijke torens die nog overeind staat, en de kerk werd in 1163 gewijd. De beschildering binnen dateert uit de 19e eeuw en is het werk van Hippolyte Flandrin. Het is een van de drie locaties van het concert.
Een kerk die begon als abdij
Wikipedia vermeldt dat de abdij in de 6e eeuw werd gesticht door Childebert I, een zoon van Clovis. De bronnen verschillen van mening over het exacte jaar: het Engelse artikel noemt op één plaats 558, en een aangehaald interview op de website van de stad Parijs zegt 543. Daarom vermeldt deze gids alleen de 6e eeuw. Het was een benedictijnenklooster tot de Revolutie, waarna het klooster een parochie werd en de gebouwen onderweg zwaar werden beschadigd.
De toren en het schip
Wikipedia dateert de klokkentoren op werk dat in 990 begon en stelt dat het de enige van de drie oorspronkelijke torens van de kerk is die bewaard is gebleven. De herbouwde kerk werd volgens hetzelfde artikel op 21 april 1163 door paus Alexander III gewijd. Het artikel is niet volledig consistent over het schip: op één plaats staat dat het uit de 10e eeuw dateert, elders dat de bovenste niveaus gotisch zijn met ribgewelven die in de 17e eeuw werden toegevoegd. Beschouw het schip dus als een gelaagd gebouw.
De beschildering
De muren en gewelven zijn beschilderd. Wikipedia schrijft het programma toe aan Hippolyte Flandrin, die leefde van 1809 tot 1864: ongeveer twintig muurschilderingen in het koor, het priesterkoor en het schip, met scènes uit het Oude Testament die het Nieuwe Testament voorafschaduwen. De stad Parijs meldt dat hij een leerling van Ingres was en innovatieve technieken voor wasschildering gebruikte. De dateringen verschillen tussen de bronnen, van 1840 tot de jaren 1850, dus hier wordt alleen de 19e eeuw vermeld.
Herstelde kleurenpracht
De stad Parijs meldt dat er tussen 2017 en 2020 een grote restauratie plaatsvond, met latere fasen gefinancierd door particulier mecenaat. De werkzaamheden omvatten het reinigen of opnieuw vastzetten van de negentiende-eeuwse glas-in-loodramen, het behandelen van corrosie en het restaureren van het houten meubilair. De kerk bleef tijdens de werkzaamheden open voor de eredienst. Dat verklaart waarom de blauwtinten en goudkleuren op foto's er zo fris uitzien.
Wie hier begraven liggen
Wikipedia vermeldt Childebert I, Germanus van Parijs en verschillende Merovingische heersers onder degenen die in de abdij begraven liggen, en later ook René Descartes, wiens graftombe in een zijkapel staat, en Nicolas Boileau-Despréaux. Dit is achtergrondinformatie bij een bezoek, geen onderdeel van het concert, en de boekingspagina biedt geen rondleiding aan. Wil je de graftombes zien, plan dan tijd in vóór of na het concert, binnen de openingstijden van de kerk.
Het orgel boven de ingang
Volgens Wikipedia is het orgel op de tribune boven de ingang van het schip gebouwd door Haerpfer-Erman in 1973 en door Fossaert in 2004-2005, en dragen de torens van de orgelkast zeventiende-eeuws beeldhouwwerk van Matthieu Lespagnandelle, afkomstig uit de abdijkerk Saint-Victor. Of het orgel bespeeld wordt, hangt af van het programma; de boekingspagina vermeldt dit niet. Het maakt deel uit van wat je vanuit het schip ziet.
Hoe het is om er een concert bij te wonen
Een middeleeuws schip met een hoog beschilderd gewelf is een levendige ruimte voor klank. De boekingspagina noemt Saint-Germain-des-Prés een buitengewone tempel van middeleeuwse oorsprong en plaatst het concert in het centrale schip. Verder beschrijft geen enkele hier geciteerde bron de zitplaatsen, dus lees je bevestiging voor de toegangsdetails. Zoals in de andere kerken: kom ongeveer 30 minuten van tevoren en neem geen eten of drinken mee.
Je weg vinden
De kerk staat in het 6e arrondissement, in de wijk die haar naam draagt. De boekingspagina geeft geen straatbeschrijving of wandeltijden, en die worden hier ook niet verzonnen. Het verzamelpunt staat in je bevestiging. Kom je vroeg, dan is het plein buiten een plek om te wachten, en de toren is het herkenningspunt.
Voor wie dit niet is
Een middeleeuwse kerk met een beschilderd gewelf is geen moderne concertzaal. Wie een stille, heldere akoestiek wenst voor snelle muziek, luistert dat misschien liever op een opname. Wie een comfortabele, gevoerde stoel wil, vindt op de boekingspagina geen enkele belofte daarover.
Lees verder: Zijn de klassieke concerten in Parijse kerken de moeite waard?
Veelgestelde vragen
Wanneer werd Saint-Germain-des-Prés gesticht?
In de 6e eeuw, als benedictijner abdij. Bronnen vermelden verschillende jaartallen, dus wordt hier alleen de eeuw genoemd.
Welke delen zijn middeleeuws?
De klokkentoren, begonnen in 990, en de ingewijde kerk van 1163 vormen de middeleeuwse ankerpunten.
Bronnen